Avstraliyanın meteorologiya xidməti xəbərdarlıq edib ki, El Nino hava paterni tropical Sakit okeanda yaranıb və ilin ikinci yarısında güclənərək son 70 ilin ən güclülərindən biri ola bilər.

Meteorologiya xidməti çərşənbə axşamı açıqlama verib və bildirdi ki, bölgədə dəniz səthi temperaturu El Nino həddini keçib və atmosfer parametrləri də bu fenomenin başladığını göstərir.

“Proqnozlar Mərkəzi tropical Sakit okeanda istiliyin səviyyəsinə əsaslanaraq güclü və çox güclü El Nino hadisəsinin baş verəcəyini bildirir,” deyə açıqlamada vurğulanıb.

“Modelərin təxminən yarısı bu hadisənin 1950-ci ildən bəri qeydə alınan ən yüksək səviyyələrdə pik nöqtəyə çatacağını göstərir.”

Proqnozçular bildirir ki, bu hava şəraiti Amerikada həddindən artıq yağışlara, Asiyada isə əməkdə problemli və isti, quru şəraitə gətirəcək. Bu isə ərzaq təchizatında narahatlıqlar doğurur.

Xidmət qeyd edir ki, El Nino xüsusilə qış və yazda yağışların azalması ilə bağlıdır, bu, xüsusi ilə Avstraliyanın şərq sahilində təsir edir və cənubda gündüz temperaturunun yüksəlməsinə səbəb olur.

Bu hava paterni Avstraliyada kənd təsərrüfatına mənfi təsir göstərir, çünki ölkə buğda, şəkər və mal ətinin böyük ixracatçılarındandır.

Alimlər bildirirlər ki, iqlim dəyişikliyi bu ilin El Nino təsirlərini gücləndirəcək.

Avstraliya son dəfə El Nino hava hadisəsini 2023-2024-cü illərdə yaşayıb və bu, ölkənin ən quraq üç ayı olub. Ondan əvvəl 2015-2016-cı illərdəki ən güclü hadisələrdən biri geniş quraqlıq və yağ bitkiləri ilə taxıl istehsalının azalmasına səbəb olmuşdu.

Tarixçilər vurğulayır ki, keçmişdə El Nino hadisələri milyonlarla insanın ölümünə səbəb edən aclıqlara gətirib çıxarıb, xüsusilə 1877 və 1878-ci illərdə.

BMT-nin Dünya Meteorologiya Təşkilatı (WMO) məlumatına görə, El Nino hava paterni Sakit okeanın mərkəzi və şərq ekvatorial hissəsində okean səthi temperaturunun yüksəlməsi ilə xarakterizə olunur. Bu hadisə adətən iki- yeddi ildən bir baş verir və təxminən doqquz-12 ay davam edir.

2 iyun tarixli hesabatda WMO bildirib ki, “2026-cı ilin iyun-avqust aylarında El Nino hadisəsinin baş vermə ehtimalı 80 faizdir”.

“Bu vəziyyətin ən azı noyabra qədər davam etmə şansı 90 faiz və ya daha çoxdur,” deyə qurum əlavə edib. El Nino-nun qlobal temperatur və yağıntı nümunələrinə təsir edəcəyi, ekstremal hava hallarının riskini artıracağı vurğulanıb.

BMT Baş Katibi Antonio Quterres açıqlamadan sonra yayımladığı video mesajda dünyanın bu xəbərdarlığı “təxirəsalınmaz iqlim xəbərdarlığı” kimi qəbul etməsinin vacibliyini bildirib.

“Yeganə təsirli cavab böhrana uyğun iqlim tədbirləridir – fosil yanacaqlara asılılığı azaltmaq, bərpa olunan enerjiyə keçidi sürətləndirmək, ən həssas qrupları qorumaq və hər kəs üçün ilkin xəbərdarlıq sistemləri təqdim etməkdir,” deyə o bildirib.