Ev alqı-satqısı prosesi köklü dəyişikliklərə hazırlaşır, hökumət əməliyyatları daha sürətli və sadə etmək istəyir.

Nazirlər hesab edir ki, islahatlar satış müddətini orta hesabla təxminən dörd həftə qısaldacaq. Bu, mənzil bazarına inamı artıracaq və alıcıları ilə satıcıları gözlənilməz maliyyə risklərindən qoruyacaq.

Təklif olunan dəyişikliklərin mərkəzində satıcıların və əməkdaş agentlərin əmlakı siyahıya alarkən əvvəlcədən ətraflı "satış paketləri" təqdim etmələri durur.

Bu paketlər evin vəziyyəti, icarə haqqı xərcləri və əmlak zəncirinin vəziyyəti kimi əsas məlumatları əhatə edəcək.

Təşəbbüsə görə, alıcılara əvvəlcədən vacib məlumat veriləcək, beləliklə sistem daha şəffaf və ədalətli olacaq.

Hökumət həmçinin ənənəvi kağız əsaslı sistemdən rəqəmsal platformalara keçməyi planlaşdırır.

Rəqəmsal əmlak qeyd dəftərləri və satış paketləri peşəkarlar arasında məlumatın təhlükəsiz paylaşılmasına, alıcılar və satıcılar tərəfindən real vaxt rejimində əldə edilməsinə şərait yaradacaq. Bu, satışın gecikməsinə səbəb olan "geri-dönüşlü" məlumat mübadiləsini aradan qaldıracaq.

Hökumət rəqəmsal şəxsiyyət yoxlamaları, elektron imzalar və süni intellektlə dəstəklənən daşınmaz əmlak prosesini təşviq edəcəyini, bununla da təkrarlanmaların və fırıldaqçılıq riskinin azalacağını, əməliyyatların sürətləndiriləcəyini bildirib.

Dəyişikliklər erkən bağlayıcı razılaşmaların tətbiqini də təmin edəcək. Bu, tərəflərin aylarla davam edən danışıqlar zamanı əsaslı səbəb olmadan razılaşmadan imtina etməsinin qarşısını alacaq.

Yeni davranış kodeksi əmlak agentləri üçün standartları yüksəldəcək, sənayedə məcburi sertifikatlaşdırmanı tələb edəcək və agentlərin effektiv fəaliyyət göstərməsini təmin edəcək.

Böyük Britaniya Baş naziri Sir Keir Starmer belə deyib: “Öz evinizin açarlarını almaq həyatınızdakı ən önəmli hadisələrdən biridir. Amma hazırkı sistem dəstək vermək əvəzinə, insanları qeyri-müəyyənlikdə saxlayır və fürsəti əlçatmaz edir. Biz köhnəlmiş prosesi müasir dövrə gətiririk, bununla vaxt və pul qazanmaq, insanlara haqq etdikləri güvəni vermək istəyirik.”

Mənzil naziri Steve Reed əlavə edib: “Ev almaq və ya satmaq həyatın ən gözəl anlarından biri olmalıdır, uzunsürən gecikmələr, gizli xərclər və pozulan razılaşmalar kabus olmamalıdır. Dəyişikliklər sistemi sürətli, ədalətli və təhlükəsiz edəcək. Bu, ailələrə və ilk dəfə ev alanlara lazım olan güvəni verəcək, onların vaxtına və puluna qənaət edəcək.”

Maliyyə naziri Rachel Reeves bildirib: “Gecikmələr, gizli xərclər və son anda razılaşmaların pozulması ev almaq istəyənlər üçün pis olduğu qədər iqtisadiyyata da zərərlidir.”

Hökumət qanunvericiliyin ilin sonunda parlamentdən keçməyi və fəaliyyət kodeksinin elanını planlaşdırır. Gələn ildən əmlak agentlərinin sertifikatlaşdırılması üçün məsləhətləşmələr və rəqəmsal vasitələrin genişləndirilməsi nəzərdə tutulub.

Satış paketləri, bağlayıcı müqavilələr və rəqəmsal sistemlərin tətbiqi üçün qanunvericilik başa çatandır.

Fazalı yanaşma sektora uyğunlaşma vaxtı verəcək.

Mənzil siyasəti Böyük Britaniya hökuməti tərəfindən tənzimlənməyən sahədir. Tədbirlərin əksəriyyətinin İngiltərə, Uels və Şimali İrlandiyada tətbiq ediləcəyi gözlənilir. Şotlandiyada siyasət fərqli olduğundan, tədbirlərin oraya aid olmayacağı bildirilir.

Qanunvericiliyin ərazi sərhədləri qanunvericilik prosesində müəyyənləşəcək.

Hökumət digər ölkələrdə nailiyyətlərə işarə edərək, misal üçün, Hollandiya alıcı və satıcıların əməliyyat statusunu canlı izlədiyi sistemdən istifadə etdiyini qeyd edib.

Sənaye mütəxəssisləri planlara müsbət yanaşır, xüsusilə ilk dəfə ev alanların bundan faydalanacağını bildirirlər.

Teleaparıcı və Move iQ-nun qurucusu Fil Spenser deyib: “Bu təklifləri alqışlayıram. Onlar illərdir alıcıların qarşılaşdığı problemləri - əvvəlcədən məlumat çatışmazlığı, lazımsız gecikmələr və son anda sürprizləri həll edir.”

Zoopla şirkətinin baş icraçı direktoru Pol Vaythid ev sahiblərinin “aylarla çəkən, tez-tez pozulan və hər kəsi maddi zərərə uğradan ev alqısı prosesindən layiq olmadığını” vurğulayıb.

"Rightmove"un baş icraçı direktoru Johan Svanstrom bildirib ki, Böyük Britaniya üzrə əməliyyatın tamamlanması orta hesabla 170 gün çəkir, beş əməliyyatdan biri ilkin mərhələdə pozulur.

“Keçən il pozulmalar nəticəsində İngiltərədə təxminən 900 milyon funt ştamplı vergi və agentlik komissiyası itirildi. İstehlakçılar isə əməliyyatları təkrar etdikdə həm vaxt, həm də pul itirir.”

Lloyds Banking Group-un mənzillər üzrə direktoru Endryu Asaam prosesi sadələşdirmək və daha çox əminlik yaratmaq imkanı olduğunu deyib.

Nationwide Building Society-nin ipoteka üzrə qrup direktoru Henri Cordan təklifləri “ev alma prosesinin sadələşdirilməsi və təkmilləşdirilməsində böyük uğur” adlandırıb.

O bildirib: “Ev alqısını sürətləndirmək sadəcə rahatlıq üçün deyil, daha az problemlə daha çox insanın alışını tamamlaya bilməsi üçündür.

“Əsas məlumatların ev siyahıya alınan kimi alıcılara verilməsi prosesi köklü dəyişdirə, gecikmələri azalda və insanlara sürətlə hərəkət etmək üçün daha çox inam verə bilər.”

Connells Group-un baş əməliyyat direktoru Kris Rozindeyl dəyişikliklərin sistemi daha sürətli, şəffaf və etibarlı edəcəyinə inandığını və bu dəyişikliyə dəstək verməyə hazır olduqlarını bildirib.

Connells Group-un məlumatına görə, bu il İngiltərə və Uelsdə satışın müqaviləyə qədər orta müddəti Şotlandiyaya nisbətən təxminən 70 gün uzun çəkir.

İnşaat Cəmiyyətləri Assosiasiyası (BSA)-nın ipoteka və mənzil siyasəti rəhbəri Pol Brodhed vurğulayıb ki, dəyişikliklər xüsusilə ilk dəfə ev alanlar üçün önəmli olacaq və mürəkkəb prosesi daha inamlı keçmələrinə kömək edəcək.

İngiltərə və Uels Hüquq Cəmiyyətinin prezidenti Mark Evans bildirib ki, ev alqı-satqı prosesinin təkmilləşdirilməsi hər kəsin xeyrinədir.

Əmlak peşəkarları təşkilatı Propertymark-un baş direktoru Nathan Emerson deyib: “Peşəkar standartlara, rəqəmsal və etibarlı məlumatlara və bağlayıcı müqavilələrin istifadəsinə diqqət ev köçürmələrinin modernləşdirilməsinə və sürətləndirilməsinə yardım edəcək.”

Royal Institution of Chartered Surveyors (Rics)-in baş icraçı direktoru Justın Yung hökumət və sənaye tərəfdaşları ilə uyğun standartları təmin etmək, xidmət göstərən peşəkarların bacarıq və məsuliyyət səviyyəsini yüksəltmək üçün əməkdaşlıq edəcəklərini bildirib.

O həmçinin sektorda bu dəyişikliklərin həyata keçirilməsində kiçik şirkətlərin də rolunun əhəmiyyətini vurğulayıb.

Skipton Group-un baş direktoru Stüart Heyr bildirib: “Xüsusilə ilk dəfə ev alanlar üçün prosesin bir neçə həftə qısalması və pulun qorunması mənzil pilləsində yüksəlməkdə fərq yaradacaq.”

HomeOwners Alliance-in baş direktoru Pola Higgins hökumətin hədəfini dəstəklədiyini və alıcılarla satıcıların mümkün qədər tez yaxşı nəticələr görməsi üçün işlərin sürətlənməsini çağırıb.