İran və ABŞ arasında İsveçrədə keçirilən danışıqların ilk raundu başa çatıb, vasitəçilərin bildirdiyinə görə, tərəflər 100 gündən çox davam edən münaqişəni sona çatdırmaq məqsədilə son razılaşma üçün yol xəritəsində razılığa gəliblər.

İran və ABŞ Hörmüz boğazının açıq qalması və Livandakı döyüşlərin dayandırılması üçün əlaqə xəttləri qurmağa razılıq veriblər. Danışıqlar ABŞ vitse-prezidenti Cey-Di Vens və İran parlamentinin sədri Məhəmməd Baqir Qalibafın rəhbərliyi ilə başlayıb və iki ay davam edəcək texniki danışıqlar İsveçrənin Burgenstok kurortunda davam edir.

Qətər və Pakistan vasitəçiləri iştirakçıların 60 gün ərzində son razılaşmaya nail olmaq üçün yol xəritəsində razılığa gəldiklərini və texniki danışıqların davam edəcəyini açıqlayıblar. Eyni zamanda, Hörmüz boğazında insidentlərin və yanlış anlamaların qarşısını almaq üçün əlaqə kanalı yaradılıb.

İştirakçılar arasında Livanda döyüşlərin yenidən başlamamasını təmin etmək üçün “münaqişəni aradan qaldırma hüceyrəsi”nin yaradıldığı bildirilib.

İranın Xarici İşlər naziri Abbas Araqçi X-də yazaraq, bu danışıqlardan sonra Livan müharibəsinin sona çatdırılması üçün böyük irəliləyiş əldə edildiyini qeyd edib. ABŞ tərəfindən qoyulmuş neft və petrokimya məhsullarına sanksiyaların ləğv edilməsi, blokadanın aradan qaldırılması, dondurulmuş İran aktivlərinin azad olunması və genişmiqyaslı bərpa planının başlanması şərti yerinə yetirilmişdir.

Amerika tərəfdən isə sanksiyaların yüngülləşdirilməsi, xüsusilə konqresin təsdiqini tələb etdiyi üçün çətinliklər yarada bilər, deyə ekspert Thomas Varrik bildirib.

Danışıqlar əvvəlcə ABŞ Prezidenti Donald Trampın Livandakı Hizbullah dəstəyinə görə İrana qarşı sərt xəbərdarlıq etməsi ilə gərgin başlayıb. İran tərəfi isə təhdidlərə cavab olaraq silahlı qüvvələrinin fərqli şəkildə reaksiya hazırlığında olduğunu bildirib.

İsrail Baş naziri Benyamin Netanyahu isə cənub Livanda təhlükəsizlik zonasının lazım olduğu müddətcə qalacağını və İranın nüvə silahı əldə etməsinə imkan verməyəcəyini bəyan edib.

Livandakı döyüşlər çərçivəsində minlərlə insanın həyatını itirməsi və regional münaqişənin davam etməsi ilə əlaqədar danışıqların sülhə doğru yönəlməsi mühüm addım hesab olunur.

İran Prezidenti Məsud Pezeşkin isə nüvə silahı istəmədiklərini təkrar edərək, uranın zənginləşdirilməsini hüquqları kimi qoruyacaqlarını bildirib.